Nhiếp ảnh ý niệm

Nhiếp ảnh ý niệm (Conceptual photography) là một trào lưu nhiếp ảnh ra đời thế kỷ 20, theo đó trong tác phẩm nghệ thuật nhiếp ảnh, ý niệm (concept) hay ý tưởng (idea) được coi là điều quan trọng nhất.

Nhiếp ảnh ý niệm khởi nguồn lần đầu năm 1917, người đầu tiên đề ra ý niệm trào lưu này là nghệ sĩ người Pháp Marcel Duchamp với tác phẩm nổi tiếng Fountain trưng bày một chiếc bồn tiểu nam.

Trong thể loại nhiếp ảnh này, những chủ thể, đối tượng có thể nhìn thấy được bằng mắt thường không phải là nội dung chính của bức ảnh. Nội dung chính trong ảnh ý niệm là những ẩn ý nằm bên dưới diện mạo tổng thể của bức ảnh. Đây là một phương thức thể hiện tư tưởng, triết lý của người chụp ảnh thông qua những đối tượng, vật thể được chụp.

Nói một cách đơn giản, nhiếp ảnh ý niệm là một phương thức thể hiện tư tưởng, triết lý của người chụp ảnh thông qua những đối tượng, vật thể được chụp. Để chuyển tải được một thông điệp hay ấn tượng nào đó của cuộc sống đến với người xem, nhà nhiếp ảnh thường phải để cho “ý niệm tiên khởi”, rồi sau đó mượn những biểu tượng, đường nét, sắc độ để hiện thực hóa ý tưởng đó.

Ý tưởng có sâu nông, kỹ thuật có hay/dở, chỉ có sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa ý tưởng và các thủ pháp nhiếp ảnh, mới giúp tăng sự súc tích của ngôn ngữ nhiếp ảnh. Thường thì cái được hiển thị chưa chắc đã là điều mà tác giả nhắm đến, nhưng những khơi gợi của nó, sẽ giúp người xem tiến sâu hơn vào tư duy của tác giả...

Khác với những “bức ảnh của khoảnh khắc” gần gũi với nhiếp ảnh báo chí mà công chúng quen thuộc lâu nay, những bức ảnh ý niệm thường được thiết kế rất kỹ trước khi chụp. Chính những ý tưởng, ý niệm ẩn giấu dưới sự thể hiện của bức ảnh mới là linh hồn của tác phẩm, hay mới chính là nghệ thuật... Các thao tác chụp ảnh, kỹ thuật xử lý, tất cả chỉ là phương tiện để tạo nên một tác phẩm theo ý đồ của nhiếp ảnh gia.

Nhiếp ảnh đã dần phá bỏ những quy luật khắt khe để khoác lên mình sự tự do của nghệ thuật. Sự tự do khiến nhiếp ảnh ý niệm không có khái niệm bó buộc trong bất kỳ thể loại nào, miễn sao ý tưởng được nhìn nhận.

Kỹ thuật Dutch Angle

1. Dutch Angle trong nhiếp ảnh là gì?

Dutch Angle hay German Angle là một kĩ thuật trong nhiếp ảnh được hiểu đơn giản là góc nghiêng của máy so với cảnh được chụp.

Khi chụp ảnh ta thường để máy ảnh ở 2 trạng thái dọc (portrait) hoặc ngang (lanscape). Nếu ta xoay máy ảnh lệch đi một góc so với 2 trạng thái này thì đó là trạng thái “Dutch Angle” của máy ảnh.

2. Hiệu ứng của Dutch Angle mang lại

Nếu bạn để ý thì “Dutch Angle” rất hay được sử dụng trong các phim kinh dị hoặc phim hành động, phiêu lưu. Nó thường được sử dụng để làm tăng sự kịch tính, căng thẳng của chủ thể và khung hình, hầu hết đều nghiêng về diễn tả các trạng thái tiêu cực: bạo lực, kinh dị, điên loạn, hỗn loạn… Có thể lên google search hình ảnh “Dutch Angle” hoặc “German Angle”  để kiểm chứng, kết quả trả về hầu hết là trong những phim kinh dị hoặc cảm xúc buồn.

Vì sao “Dutch Angle” lại tạo ra cảm giác căng thẳng cho người xem? Vì mắt và não người vốn quen với sự cân bằng với các trục tự nhiên ( mặt đất, đường chân trời…) còn khi nghiêng máy đi một góc so với các trục đó sự mất cân bằng trong khung hình của bạn bị phá vỡ, khi đó mắt và não phải tự điều chỉnh để tái thiết lập lại sự cân bằng nên dẫn đến cảm giác khó chịu và tạo ra các hiệu ứng mang tính gây căng thẳng cho cảm xúc.

3. Áp dụng Dutch Angle như thế nào?

Đa số những người mới tập chụp ảnh đều mắc phải lỗi là họ hay sử dụng “Dutch Angle” trong những trường hợp không nên. Họ nghĩ sẽ tạo ra một góc ảnh sáng tạo và “art” hơn, nhưng sự lại không phải vậy:

Hình này có làm bạn khó chịu không?

Hoặc hình bên dưới có “art” không, hay là một sự khó chịu cho người xem?

Điều quan trọng khi bạn áp dụng bất kì một  kỹ thuật nào trong nhiếp ảnh là bạn biết hiệu ứng của nó là gì và mục đích của bạn là gì.

Ảnh trên tác giả sử dụng kỹ thuật “Dutch Angle” để tạo cảm giác chông chênh, mất cân bằng khi trên thuyền

4. Dutch Angle trong điện ảnh

“Dutch Angle” là một thuật ngữ được nhắc rất nhiều trong ngành điện ảnh, nhưng với nhiếp ảnh rất ít người nhắc tới, có lẽ vì để nghiêng được hệ thống ống kính và camera quay phim thì phải sử dụng hệ thống khá cồng kềnh, phức tạp. Còn nhiếp ảnh việc nghiêng góc ảnh thực hiện quá dễ dàng, đơn giản quá nên không ai thèm để ý và nhắc tới, và cũng bị lạm dụng quá nhiều

Hãy cùng tìm hiểu xem “Dutch Angle” được áp dụng trong điện ảnh  Đa số là phim kinh dị và hành động để hiểu rõ hiệu ứng nó mang lại nhé, clip do Fandor Keyframe thực hiện:

(lưu lại để học) 

Kỹ thuật chụp ảnh Flat Lay

 Chụp ảnh Flat Lay hiểu đơn giản là một kiểu chụp ảnh đồ vật sắp xếp trên một mặt phẳng. Điều gì tạo nên một bức ảnh Flat lay hoàn hảo và phong cách? Bạn cần phải tính toán và lên kế hoạch hết sức cẩn thận chứ đừng nghĩ là cứ bày lên bàn rồi chụp, rồi tự hỏi là sao người ta chụp ảnh lung linh thế, còn mình thì không !

1. Sử dụng ánh sáng đúng cách

Bạn nên tận dụng ánh sáng tự nhiên để chụp ảnh bất kỳ khi nào có thể. Nên chụp cạnh cửa sổ để có được hiệu ứng ánh sáng khuếch tán đẹp nhất. Bạn cũng nên tránh chụp ảnh vào giữa trưa bởi lúc đó ánh sáng quá gắt. Nếu bạn dùng máy ảnh DSLR, hãy điều chỉnh độ mở ống kính thường xuyên để kiểm soát lượng ánh sáng bạn cần, đặc biệt khi bạn chụp lúc trời tối. Bạn nên thử tận dụng ánh sáng hắt từ phía sau hoặc bên cạnh để tăng thêm độ sâu trường ảnh hoặc làm nổi bật kết cấu cho bức ảnh của mình.

2. Hãy tìm chủ đề cho bức ảnh

Trước khi bắt đầu chụp, bạn hãy lựa chọn chủ đề cho bức ảnh nhằm giúp bạn kể một câu chuyện hoặc khắc họa một khoảnh khắc. Chủ đề đó có thể rất đa dạng, từ thực phẩm tới thời trang, hay những chủ đề phổ biến như “trang phục trong ngày” hay “những đồ vật trong túi xách”. Bạn chỉ nên dùng một thang màu nhất định, cho dù đó là màu hồng phớt, màu đất, hay màu đơn để tạo ra hiệu ứng hình ảnh tốt hơn.

Canon EOS 5D Mark III, f/11, ISO 100 by Michelle McGrady

3. Bố cục là yếu tố quyết định

Cần tìm ra sự gắn kết giữa các đồ vật được sắp xếp. Bạn nên chọn một vật làm trung tâm và sắp xếp những vật khác quanh nó. Thông thường, bạn sẽ nhận ra rằng càng có ít đồ thì bức ảnh càng tạo được hiệu ứng tốt hơn và những khoảng trống sẽ có tác dụng, đặc biệt là khi bạn muốn làm nổi bật một sản phẩm. Hãy luôn nhớ chọn những đồ vật có hình dáng thú vị khi nhìn từ trên xuống.

4. Chụp từ trên xuống

Một tấm ảnh flat lay đẹp là tấm được chụp trực tiếp theo hướng từ trên xuống. Do độ cao có vai trò hết sức quan trọng đối với một tấm ảnh flat lay đẹp, bạn nên dùng thang hoặc ghế để có cái nhìn bao quát nhất. Nhưng bạn cũng nên nhớ rằng an toàn là trên hết và cần cẩn thận để tránh che mất ánh sáng tự nhiên. Hãy lau sạch ống kính trước khi bấm máy bởi nó cũng có thể tạo ra khác biệt đó!

5. Hãy định hình một phong cách cho riêng mình

Luyện tập thường xuyên sẽ giúp bạn chụp được một tấm ảnh flat lay đẹp. Hãy thử dùng các hình khối, đường nét và các góc khác nhau để làm cho bức hình sinh động hơn. Hãy sử dụng nhiều bối cảnh khác nhau và thử nghiệm với nhiều kết cấu khác nhau. Nhưng bạn nên nhớ đừng bao giờ cho quá nhiều vật vào bức ảnh của mình; hình ảnh càng thoáng thì sẽ càng đẹp.

(lưu lại để học)